ಬೆಂಬಲಿಗರು

ಗುರುವಾರ, ಜೂನ್ 24, 2021

ಡಾ ಎಚ್ ಕೆ ನಂಜುಂಡ ಸ್ವಾಮಿ

 ಹಿರಿಯರಾದ ಮರಕಿಣಿ ನಾರಾಯಣ ಮೂರ್ತಿಯವರು ಮೊನ್ನೆ ಫೇಸ್ ಬುಕ್ ನಲ್ಲಿ ಡಾ ಎಚ್ ಕೆ ರಂಗನಾಥರ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳ ಭಾವ ಚಿತ್ರ ಹಾಕಿದ್ದರು   .ಕೂಡಲೇ ನನಗೆ ರಂಗನಾಥ ಅವರ ಸಹೋದರ ಡಾ ಎಚ್ ಕೆ ನಂಜುಡ ಸ್ವಾಮಿ ಅವರ ನೆನಪಾಯಿತು . ಇವರು ಸಹೋದರರೆಲ್ಲ ಪ್ರತಿಭಾವಂತರು ; ಖ್ಯಾತ ಸಾಹಿತಿ ಕವಿ ಆಡಳಿತಗಾರ ಎಸ ವಿ ಪರಮೇಶ್ವರ ಭಟ್ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಇವರ ಸಹೋದರಿ ,ಮತ್ತು ಪ್ರಜಾವಾಣಿ ಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ  ಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದ ಟಿ ಎಸ ರಾಮಚಂದ್ರ ರಾವ್ ಇವರ ಸಮೀಪ ಸಂಬಂದಿ . ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ದೆಸೆಯಲ್ಲಿಯೇ ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ರಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೈಯ್ಯಾಡಿಸಿದ್ದ ಇವರು ತಮ್ಮ  ವೈದ್ಯಕೀಯ ವೃತ್ತಿಯಿಂದಾಗಿ (ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ )ಆ ಕಡೆ ಗಮನ ಹರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ,ನಿವೃತ್ತಿ ನಂತರ  ಈ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿ ಕೊಂಡರು . ಖ್ಯಾತ ಬರಹಗಾರ  ಶ್ರೀನಿವಾಸ ವೈದ್ಯರಂತೆ ತಮ್ಮ ಅರುವತ್ತರ ವಯಸ್ಸಿನ ನಂತರ ಬರವಣಿಗೆ ತೊಡಗಿಸಿ ಕೊಂಡು ಸೈ ಎನಿಸಿ ಕೊಂಡವರು . ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ತೀರಿ ಕೊಂಡರು . 

ಕೆಲ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಮಂಗಳೂರಿನ ಅತ್ರಿ ಬುಕ್ ಸೆಂಟರ್ ನಲ್ಲಿ ಇವರ ಸುಶ್ರುತ ನಡೆದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿದ್ದಿತು . ವೈದ್ಯರೊಬ್ಬರು ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕ ಎಂದು ಕೊಂಡು ಓದಿದೆನು .ಬಹಳ ಆತ್ಮೀಯ ಬರಹ ,ಭಾಗಶಃ  ಆತ್ಮ ಕಥಾತ್ಮಕ . ಆಮೇಲೆ ನನ್ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ  ಮತ್ತು ಮಿತ್ರರಿಗೆ ಇದನ್ನು  ಓದುವಂತೆ ಶಿಫಾರಸ್ಸು ಮಾಡಿದೆನು .ನನ್ನ ಮಗನ ಮದುವೆಗೆ ಇದರ ಹಲವು ಕಾಪಿಗಳನ್ನು  ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಿಂದ ನೇರ ತರಿಸಿ ಬಂದಿದ್ದ ನನ್ನ  ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಹಪಾಠಿ ಗಳಿಗೆ ಹಂಚಿದ್ದೇನೆ . 

ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿ  ಅವರಿಗೆ ಈ ಮೇಲ್ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ಕೂಡಲೇ ಉತ್ತರಿಸಿದ್ದರಲ್ಲದೆ ತಮ್ಮ ಇತರ ಕೃತಿಗಳು ಯಾವುದೆಲ್ಲ ಎಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯ ಎಂಬ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನೂ ನೀಡಿದರು .ನನ್ನ ಬಳಿ ಅವರ ಇತರ ಕೃತಿಗಳಾದ ಕಾನನದ ಮಲ್ಲಿಗೆ ,ನಿಶ್ಶಬ್ದ  ಸಂಗೀತ ,ಕನ್ನಡ ಗಿನ್ನಡ ಮತ್ತು ಕಲಸು ಮೇಲೋಗರ ಇವೆ . ಕಾನನದ  ಮಲ್ಲಿಗೆಗೆ ಕೋ ಚೆನ್ನ ಬಸಪ್ಪ ಮುನ್ನುಡಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ . ಹೆಚ್ಚಿನವು ಲಲಿತ ಪ್ರಬಂಧ ಗಳು ಎನ್ನ ಬಹುದು ,ಮತ್ತು ಓದಿಸಿ ಕೊಂಡು ಹೋಗುವವು . 


ಶುಶ್ರುತ ನಡೆದ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ  ನೊಂದ ಹೃದಯಿ ಡಾಕ್ಟರ್ ಜಾಕೋಬ್ಸ್ ಎಂಬ ಲೇಖನ ಇದೆ .ಇದು ನಿಜ ಕತೆ . ಡಾಕ್ಟರ್ ಜಾಕೋಬ್ಸ್ ಪಿಟ್ಸ್ ಬರ್ಗ್ ನ ಹೆಸರಾಂತ  ಸ್ತ್ರೀ ರೋಗ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು . ನುರಿತ ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸಕರು ಮತ್ತು ರೋಗಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅನುಕಂಪ ಇರುವವರು ಎಂದು  ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಾದವರು . ಯಾವಾಗಲೂ ಬ್ಯುಸಿ . ಇವರ ಬಳಿಗೆ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ವಿವಾಹಿತ ಯುವತಿ ಓರ್ವಳು ಶಂಕಿತ ಗರ್ಭ ಕೋಶದ ಗಡ್ಡೆ ಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಗಾಗಿ  ಬರುತ್ತಾಳೆ  . ಆಗೆಲ್ಲಾ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಅಲ್ಟ್ರಾ ಸೌಂಡ್ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಇರಲಿಲ್ಲ .ವೈದ್ಯರು ತಮ್ಮ ಕೈಯ್ಯಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡಿ ಅಂದಾಜು ಮಾಡಬೇಕು . ಕೆಳ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಗಡ್ಡೆ ಆದ್ದರಿಂದ ಗರ್ಭ ಕೋಶ ಇಲ್ಲವೇ ಮೂತ್ರಾಶಯ (urinary bladder )ಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದ್ದು ಎಂದು ಕೊಂಡು ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು . ಈಕೆಗೆ ಮಕ್ಕಳು ಆಗಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಗರ್ಭ ಕೋಶದ ಗಡ್ಡೆ ಇದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ತೆಗೆಯುವ ಉದ್ದೇಶ ದಿಂದ  ಹೊಟ್ಟೆ  ಓಪನ್ ಮಾಡಿ ನೋಡಿದರೆ ಗರ್ಭ ಕೋಶಕ್ಕೆ  ಅಂಟಿ ಕೊಂಡು ಒಂದು ಗಡ್ಡೆ ಇದ್ದಿತು ,ಇದುವರೆಗೆ ಇವರು ಕಂಡಿರದಂತಹುದು .ಮುಟ್ಟಿ ನೋಡಿದರೆ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ತರಹ ಇರಲಿಲ್ಲ ,ಕಷ್ಟ ಪಟ್ಟು ಅದನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ಹೊರ ತೆಗೆದು ಬಯಾಪ್ಸಿ ಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದರೆ  ಅದು ಆರೋಗ್ಯವಂತ ಮೂತ್ರ ಪಿಂಡ ಎಂಬ ರಿಪೋರ್ಟ್ ಬರುತ್ತದೆ . ಅಪರೂಪಕ್ಕೆ ಕೆಲವರಲ್ಲಿ  ಕಿಡ್ನಿ ತಾನು ಇರ ಬೇಕಾದ ಜಾಗದ ಬದಲಾಗಿ ಬೇರೆಲ್ಲೋ ಸ್ಥಾಪಿತ ವಾಗಿರುತ್ತದೆ . ಈ ರೋಗಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಿತ್ತು .ದುರದೃಷ್ಟ ವಶಾತ್  ಅವಳಿಗೆ ಹುಟ್ಟಿನಾರಭ್ಯ ಒಂದೇ ಮೂತ್ರ ಪಿಂಡ ಇದ್ದಿತು ಕೂಡಾ (ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಎಡ  ಮತ್ತು ಬಲ ಎಂದು ಎರಡು ಇರುತ್ತದೆ .)ಆಗೆಲ್ಲಾ ಡಯಾಲಿಸಿಸ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೂಡಾ ಮುಂದುವರಿದು ಇರಲಿಲ್ಲ .ಕೆಲ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದುವಳು . ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಡೆತ್  ಆಡಿಟ್ ಮೀಟಿಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳು  ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ  ತಾವೂ ಜಾಕೋಬ್ಸ್ ಅವರ ತರಹವೇ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವು ಎಂದು ಸಮಾಧಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ .ರೋಗಿಯ ಸಂಬಂಧಿಕರೂ ಇವರ ಮೇಲೆ ಆಕ್ಷೇಪಣೆ ಏನೂ ಮಾಡಿದಂತೆ ಇಲ್ಲ . ಆದರೂ ನೊಂದ  ಡಾಕ್ಟರ್ ಜಾಕೋಬ್ಸ್ ಕೆಲ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಆತ್ಮ ಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ .ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಆ ರೋಗಿಯ ಹಳೆಯ ಒಂದು ವೈದ್ಯಕೀಯ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ  ಆಕೆಗೆ ಒಂದೇ ಕಿಡ್ನಿ ಇರುವುದು ಮತ್ತು ಅದು ತನ್ನ ಯಾವತ್ತೂ ಇರುವ ತಾಣದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಉಲ್ಲೇಖ ಇತ್ತು .ಆದರೆ ಕಾರ್ಯ ಬಾಹುಳ್ಯ ದ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಅದನ್ನು ಅವರು ಗಮನಿಸಿ ಇರಲಿಲ್ಲ . 



ಬನ್ನಿರಿ ನೋಡಿರಿ ಆನಂದ ಪಡಿರಿ

 ಬನ್ನಿರಿ  ನೋಡಿರಿ ಆನಂದ ಪಡಿರಿ 

 

ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಹವ್ಯಾಸಗಳು ಇದ್ದವು . ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ನೋಟೀಸ್ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದು . ಊರಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷಗಾನ ಬಯಲಾಟ ಇದ್ದರೆ  ಗಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ ಇಟ್ಟು  "ಬನ್ನಿರಿ ನೋಡಿರಿ ಆನಂದ ಪಡಿರಿ ".ಅಣ್ಣನಕುಲೆ ಅಕ್ಕನಕುಲೆ ಬಲೆ ತೂಲೆ ಒಂಜೇ ಒಂಜಿ ಪ್ರದರ್ಶನ "ಎಂದು ಉದ್ಘೋಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾ ಹೋಗುವರು .ಅವರ ಹಿಂದೆಯೇ ನಾವು ಮಕ್ಕಳು ಓಡಿ  ನೋಟೀಸ್ ಹೆಕ್ಕುವೆವು .ಹೆಚ್ಚು ಸಿಕ್ಕರೆ ಸಂತೋಷ ,ಇಲ್ಲವಾದರೆ ನಿರಾಸೆ . ಬಣ್ಣ ಬಣ್ಣದ ನೋಟೀಸ್ . ವಿದ್ಯುತ್ ದೀಪಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ರಂಗ ಸಜ್ಜಿಕೆ (ಇದು ಆಗ ಒಂದು ಆಕರ್ಷಣೆ ,ಯಾಕೆಂದರೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಕರೆಂಟ್ ಇರಲಿಲ್ಲ )ಯಲ್ಲಿ' ಕಾಂತಾ ಬಾರೆ ಬುಧಾ ಬಾರೆ ",ದೇವಪೂಂಜ ಪ್ರತಾಪ ",'ಪಾಪಣ್ಣ ವಿಜಯ ಗುಣ ಸುಂದರಿ "ಶ್ವೇತ ಕುಮಾರ ಚರಿತ್ರೆ "ಇತ್ಯಾದಿ ಪ್ರಸಂಗಗಳ ಹೆಸರು ಹೇಳಿ ನೋಡಿ ಆನಂದಿಸಿರಿ ಎಂಬ ಅಹ್ವಾನ ವೂ  ನೋಡದೇ  ನಿರಾಶರಾಗದಿರಿ ಎಂಬ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯೂ ಈ ನೋಟೀಸ್ ಗಳ  ಮುಖ್ಯ ಒಕ್ಕಣೆ . 

ಇನ್ನು ವಿಟ್ಲ ಪೇಟೆಯಲ್ಲಿ ಟೆಂಟ್  ಸಿನೆಮಾ ಆರಂಭವಾದ ಮೇಲೆ ,ಹೊಸ ಚಿತ್ರ ಬಂದಾಗ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಸೈಕಲ್ ನಲ್ಲಿ  ಬಂದು  ಅಂಗಡಿ ಗೋಡೆಗಳಿಗೆ ಪೋಸ್ಟರ್ ಹಚ್ಚಿ ,ನೋಟೀಸ್ ಕೊಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದನು . ರಾಜಹಂಸ ಥೀಯೇಟರ್ ನಲ್ಲಿ ಇಂದಿನಿಂದ  'ಉಳಗಂ ಸುಟ್ಟ್ರು ಬನ್  ವಾಲಿಬನ್' ಎರಡು ದೇಖಾವೆ ,ತಪ್ಪದೇ ನೋಡಿರಿ ಇತ್ಯಾದಿ . ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ ಬಂದರೆ ನಮಗೆ ನಮ್ಮ ದೊಡ್ಡಪ್ಪ ನಟಿಸಿದ್ದರೆ ಅವರ ಹೆಸರು ನೋಟೀಸ್ ನಲ್ಲಿ ಕಂಡು ತುಂಬಾ ಖುಷಿ ಮತ್ತು ಹೆಮ್ಮೆ . ಅಂತಹ ನೋಟೀಸ್ ನಮ್ಮ ಸೇಫ್ಟಿ ಲಾಕರ್ ನಲ್ಲಿ ಭದ್ರವಾಗಿ ಇರುವುದು . 

ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಕಿಡಿಗೇಡಿ ನೋಟೀಸ್ ಗಳು  ಸಿಗುತ್ತಿದ್ದವು .ಯಾವುದಾದರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ತೀರ್ಥ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮಹಿಮೆ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲು ಉಲ್ಲೇಖ . ಆಮೇಲೆ ಈ ನೋಟೀಸ್ ಓದಿದದವರು ಇದರ ನೂರು ಪ್ರತಿ ಮಾಡಿ ಹಂಚುವುದು . ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಲಾಟರಿಯಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ ಹೊಡೆದಿರುವುದು ,ಉಢಾಫೆ ಮಾಡಿ ಮಾಡದೇ ಇದ್ದವರಿಗೆ ಲಕ್ವಾ ಹೊಡೆದಿರುವುದು ;ಇತ್ಯಾದಿ .ಮೊದಲು ಇಂತಹ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಪತ್ರ ನೋಡಿ ನಾವು ಕೆಲವು ಕಾಪಿ ಮಾಡಿದ್ದೂ ಇದೆ .ಆ ಮೇಲೆ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ತಿಳಿದು ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ನೆನಪು . 

ಇನ್ನು ನೋಟೀಸ್ ಗಳ  ಹೊರತಾಗಿ ಕೆಲವು ಅಮೂಲ್ಯ ಸಂಗ್ರಹಗಳು ಇದ್ದವು . 

ನವಿಲು ಗರಿಗಳು ಒಂದು  .ಆಗೆಲ್ಲಾ ಈಗಿನ ಹಾಗೆ ಕರ್ಕಶವಾಗಿ ಕೂಗಿ ಕೊಂಡು ಬರುವ ನವಿಲುಗಳು ಅಪರೂಪ;ನೋಡೇ  ಇಲ್ಲ ಎನ್ನ ಬಹುದು . ಆದುದರಿಂದ ನವಿಲು ಗರಿ ಸಿಕ್ಕಿದರೆ ಪುಸ್ತಕದ ಒಳಗೆ ಇಟ್ಟರೆ ಅದು ಮರಿ ಹಾಕುವುದು ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇತ್ತು . 

ಇನ್ನು  ಸೋಡಾ  ಬಾಟ್ಲಿ ಯ  ಗೋಲಿ , ಬಸ್ ಟಿಕೆಟ್ ಪುಸ್ತಕದ ಕೌಂಟರ್ ಫಾಯಿಲ್ , ನೂಲುಸುತ್ತುವ ಕಾಗದದ ಓಟೆ (ಇದನ್ನು ನಾವು  ಟೆಲಿಫೋನ್ ಮಾಡಲು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಊದಿ ಸಿಳ್ಳೆ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದೆವು )ಇವೆಲ್ಲಾ ನಮ್ಮ ಆಸ್ತಿ . 

ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ವಸ್ತುಗಳು ,ತರುತ್ತಿದ್ದ ಸಂತೋಷ ಬಲು ದೊಡ್ಡದು . ಚಿನ್ನ ಚಿನ್ನ ಆಸೈ . ಸಂತೋಷ  ಸಾಪೇಕ್ಷ ವಾದುದು . ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆದ ಸಂತೋಷ  ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಆದ ಸಂತೋಷಕ್ಕಿಂತ ಸಣ್ಣದಲ್ಲ ;ಹಿರಿಯರು ಸಂತೋಷಿಸುವ ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ವಸ್ತುಗಳು  ಇವುಗಳಿಂತ ಮಿಗಿಲಲ್ಲ

 

 

ಮಂಗಳವಾರ, ಜೂನ್ 22, 2021

ತಲೆ ಭಾರ

 

ಹಿಂದೆ ಹಳ್ಳಿಗಳು ಆತ್ಮ ನಿರ್ಭರ ಆಗಿದ್ದವು . ಅಡಿಕೆ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ದಿನಸಿ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ  ಮಾತ್ರ ನಗರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸ ಬೇಕಿತ್ತು . ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಅಕ್ಕಿ .ಉದ್ದು ,ಹೆಸರು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಇತ್ಯಾದಿ ನಾವೇ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದೆವು . ಎಣ್ಣೆಯ ಗಾಣ ನಡೆಸುವವರು ,ಅವಲಕ್ಕಿ ಹೊರಿಯಕ್ಕಿ ತಯಾರಿಸುವವರೂ ಇದ್ದರು . ಕೃಷಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಹಾರೆ ಪಿಕ್ಕಾಸು ,ಕತ್ತಿ  ಮತ್ತು ಮಡು (ಕೊಡಲಿ )ಇತ್ಯಾದಿ ,ಮನೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು  ತಯಾರು ಮಾಡುವ ವೃತ್ತಿಯವರು ,ಮರದ ಕೆಲಸದ ಬಡಗಿ ,ಮಣ್ಣಿನ ಗೋಡೆ ಕಟ್ಟುವವರು ಇತ್ಯಾದಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಊರಿನಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಿದ್ದರು . ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ  ನಾವು ಲಾಕ್ ಡೌನ್ ಆಗಿಯೇ ಇರುತ್ತಿದ್ದೆವು . 

           ಈಗ ಕೋವಿಡ್ ಲಾಕ್ ಡೌನ್ ಆಗಿ ನನಗೆ ಭಾರೀ ತಾಪತ್ರಯ ಕ್ಕೆ  ಬಂದಿದೆ . ತಿಂಗಳಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ  ವ್ರತದಂತೆ  ತಲೆಗೂದಲು  ಕಟಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ  ನಾನು ಮುಚ್ಚನಾಗಿ ಹುಚ್ಚನಂತೆ ಆಗಿ ಹೋಗಿರುವೆನು ;ಕಿವಿ ಮುಚ್ಚಿ ಹೋಗಿ ಭಾಗಶಃ ಕಿವುಡ ಆಗಿ  ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿ ,ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ರೋಗಿ ಮತ್ತ್ತು ನರ್ಸ್ ಗಳ  ಅಪಹಾಸ್ಯಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗಿರುವೆನು . ನನ್ನನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಜಟಾಧಾರೀ  ಶಂಕರ ಮತ್ತು  ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಕುಳಿತ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನ ನೆನಪು ಆದರೆ ನನ್ನ ತಪ್ಪಲ್ಲ .ನನ್ನ ಹೆಸರು ಪದ್ಮನಾಭ ಹೋಗಿ ಈಗ 'ಕೇಶ'ವ ಆಗಿದೆ . ಈಗಿನ ತಲೆ (?)ಮಾರಿನವರಿಗೆ  ಕೂದಲು ಬೆಳೆಸುವುದೇ ಫ್ಯಾಷನ್ ಆದುದರಿಂದ  ಅವರು ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿಯೂ  ಅದೃಷ್ಟವನ್ನು ಕಾಣುವರು . ಹರಿದ ಪ್ಯಾಂಟ್ ,ಕೈ ಬಳಿ ಒಟ್ಟೆ(ಹರಿದು ರಂಧ್ರ )ಆದ ರವಿಕೆ ಕೂಡಾ ಈಗ ಆಗಿರುವಂತೆ . 

ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ  ಎಂದು ಎಂದು ನಮ್ಮ ತಲೆ ಭಾರ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದೋ ಆಗೆಲ್ಲ ಕಣ್ಣ ಭಂಡಾರಿ ಎಂಬವರು  ತಮ್ಮ ಆಯುಧಗೊಳೊಂದಿಗೆ  ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಆಗುತ್ತಿದ್ದರು . ರಜಾ ದಿನ ನೋಡಿಯೇ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಅವರಿಗೆ ನಾವೆಲ್ಲಾ ತಲೆ ಬಾಗುತ್ತಿದ್ದವು ,ಮೇಲೆ ನೋಡಿದರೆ ತಲೆಯನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಒತ್ತುವರು ,ಎಡ ಗಡೆ ತಿರುಗಿದರೆ ಬಲಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸುವರು . ಯಾವುದೇ ಮುಲಾಜು ಇಲ್ಲದೆ ಬೋಳು ಮಂಡೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಹಿರಿಯರೇ ಆಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ  ಸಿನಿಮಾ ನಟರಂತೆ ಕ್ರಾಪ್ ಇಡುವ ನಮ್ಮ ಆಸೆ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತಿತ್ತು . ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕತ್ತರಿ ಮಾತ್ರ ,ಹಿರಿಯರಿಗೆ  ಬಾಳು ಕತ್ತಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಉಪಯೋಗಿಸುವರು . ಅವರು ಬಾಳು ಕತ್ತಿಯನ್ನು ಮಸೆಯುವ ಒಂದು ಕಲ್ಲನ್ನೂ ತರುತ್ತಿದ್ದು ಹರಿತ ಮಾಡಿ ಕೊಳ್ಳುವರು .ನನ್ನ ಅಣ್ಣ ಆಗ" ಬಾಳು ಬೆಳಗಿತು' ಎನ್ನುವನು .ನಮ್ಮ ಎದುರು ಗಡೆ ಕನ್ನಡಿ ಇರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ . ಸಾಮೂಹಿಕ ಕೇಶ ಕರ್ತನದ ಬಳಿಕ ನಾವೆಲ್ಲಾ  ತಿರುಪತಿ ರಿಟರ್ನ್ಡ್ ತರಹ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದೆವು . ಕಣ್ಣನವರ ಬಳಿಕ ಅವರ ತಮ್ಮ ಪಕೀರ ಭಂಡಾರಿ ಬರುತ್ತಿದ್ದರು . ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಹೇರ್ ಕಟಿಂಗ್ ಗೆ  ಕುರ್ಚಿ ಇಲ್ಲ , ನಾವೆಲ್ಲಾ ಮರದ ಮಣೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ಕುಳಿತು ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆವು . 

  ಎಲ್ಲಾ ಮುಗಿದು ಹೋಗುವಾಗ ಅವರ ಸಂಭಾವನೆ ,ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ,ಅಡಿಕೆ ,ವೀಳ್ಯದ ಎಲೆ ಕೊಡುವರು  .ಚಹಾ ಉಪಹಾರ ಸೇವಿಸಿ ಮುಂದೆ ಹೋಗುವರು . ಈಗ ಲಾಕ್ ಡೌನ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ನೆನಪು ಆಗುವುದು ,ಜೀವನ ಎಷ್ಟು ಸರಳ ಆಗಿತ್ತು . ನಮ್ಮ ಬೇಕುಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನವು ಅನಾಯಾಸವಾಗಿ ನೆರವೇರುತ್ತಿದ್ದವು . 

ನಿಮಗೆ ತಿಳಿದಿರ ಬಹುದು .ಒಂದು ಕಾಲಕ್ಕೆ ಯುರೋಪ್ ನಲ್ಲಿ  ಕ್ಷೌರಿಕ ರೇ  ಶಸ್ತ್ರ ಚಿಕಿತ್ಸಕ ರಾಗಿದ್ದು , ಈಗಿನ ರಾಯಲ್ ಕಾಲೇಜು ಒಫ್ ಸರ್ಜನ್ಸ್ ನ ಹುಟ್ಟು ರೋಯಲ್ ಕಾಲೇಜು ಒಫ್ ಬಾರ್ಬರ್ಸ್ ನಿಂದ ಆಯಿತು . ಅವರ ಸಂಭಾವನೆ ವೈದ್ಯರ ಫೀಸ್ ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದ ಸಮಯ ಇತ್ತು . ಹೀಗೆ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಆದರೂ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು  ಸಲೂನ್ ತೆರೆಯಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದರೆ ನನ್ನಂತಹವರಿಗೆ ಅನುಕೂಲ ಆಗುತ್ತಿತ್ತು . ನನಗೆ ಒಂದು ಸಂದೇಹ ಈ ಲಾಕ್ ಡೌನ್ ಯಾರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವವರು  ಬೋಳು ಮಂಡೆಯವರು ಇರಬಹುದು ,ನಮ್ಮಂಥವರ ಮೇಲೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸೂಯೆ ಇರಬೇಕು .

ಗುರುವಾರ, ಜೂನ್ 10, 2021

ಏನೂ ಇಲ್ಲದ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇನೂ ಇಲ್ಲವೇ

                                 ತಲೆಯ  ಹೇನಿನ ಕಾಟ 

"ಏನೂ ಇಲ್ಲದ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇನೂ ಇಲ್ಲವೇ ?" 

                

       Nitpicking: Why We Do It & 2 Questions To Stop Doing It | Marissa Bracke |  Digital Business Strategy & Implementationಮನೆ  ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ  ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಂಜೆ ಹೊತ್ತು ತಲೆಯಿಂದ ಹೇನು ಹೆಕ್ಕುವುದು  ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಂಡು ಬರುವ ದೃಶ್ಯ ಆಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಕಡೆ ಈಗಲೂ ಇದೆ . ಈ ಹೇನಿನ ಉಪಟಳ ಶತಮಾನಗಳಿಂದ  ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆ ಇದೆ . ಹೇನಿಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಲ್ಲಿ  ಲೌಸ್ ಎನ್ನುವರು . ಆ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲೌಸಿ ಎಂಬ ನುಡಿಗಟ್ಟು ಇದೆ ಅರ್ಥಾತ್ ಅಸಹ್ಯ ಅಥವಾ ಚೆನ್ನಾಗಿಲ್ಲದ್ದು .. ಹೇನಿನ ಮೊಟ್ಟೆಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಲ್ಲಿ  ನಿಟ್ಸ್ ಎನ್ನುವರು . ನಿಟ್ ಪಿಕ್ಕಿಂಗ್ ಎಂಬ ಉಪಯೋಗ ಇದೆ ,ಇದರ ಅರ್ಥ ಯಾವುದಾದರೂ ವಿಷಯವನ್ನು ಒಕ್ಕಿ ಒಕ್ಕಿ(ಕೆದಕಿ ಕೆದಕಿ ) ನೋಡುವದು . ಇದನ್ನೇ ಗೋಯಿಂಗ್ ಓವರ್ ದಿ ಥಿಂಗ್ಸ್ ವಿಥ್ ಫೈನ್ ಟೂತ್  ಕಾಂಬ್ ಎಂದು ಬಳಸುವದೂ ಇದೆ . 

ತಲೆಯ ಹೇನು ಒಂದು ಪರಾವಲಂಬಿ ಜೀವಿ . ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಕಿಕ್ಕಿರಿದ ಮನೆಗಳು ಇದು ಒಬ್ಬರಿಂದ ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಹರಡಲು ಸಹಾಯಕಾರಿ . ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಉಪಟಳ ಜಾಸ್ತಿ . ತಲೆಯ ಚರ್ಮದಿಂದ ರಕ್ತ ಹೀರಿ  ಬದುಕುವ ಇವು ,ಅಲ್ಲಿಯೇ ಮೊಟ್ಟೆ  ಇಟ್ಟು ಸಂತಾನ ಬೆಳೆಸುವವು ..ಸ್ವಲ್ಪ ಹಳದಿ ,ಹೆಚ್ಚು ಬಿಳಿ ಇರುವ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಕೂದಲ ಬುಡಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡು ಇರುವವು .. ಇವು ಮೊದಲು ತರುಣ ಆಮೇಲೆ  ಪ್ರಬುದ್ಧ ಆಗುವವು . 

                     Head louse - Wikipedia ಇವುಗಳ ಕಡಿತದಿಂದ ವಿಪರೀತ ತುರಿಕೆ ಉಂಟಾಗುವದು .

ಹಿಂದೆ  ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಇದರ ಹಾವಳಿ ಸರ್ವ ವ್ಯಾಪಿ ಆಗಿದ್ದು ,ಅದು ಒಂದು ಸಹಜ ಉಪಟಳ ಎಂದು ಎಲ್ಲರೂ ಭಾವಿಸುತ್ತ್ತಿದ್ದರು .ಹೇನು ತೆಗೆಯುವ ಬಾಚಣಿಗೆ ಎಂದೇ ಎಲ್ಲರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಇರುತ್ತಿತ್ತು .ತಾಯಿ ಸಮಯ ಸಿಕ್ಕಾಗ ಮಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಕಾಲ್ಗಳ ನಡುವೆ ಕೂರಿಸಿ ಹೇನು ಹೆಕ್ಕಿ ಅದನ್ನು ಉಗುರುಗಳ ನಡುವೆ ಚಿಟುಕ್ಕೆಂದು ಕೊಲ್ಲು ತ್ತಿದ್ದರು .ಕೆಲವರು ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಕತ್ತಿ (ಮಚ್ಚು )ಯನ್ನೂ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು . ಇದೇ  ವೇಳೆಯನ್ನು ಕೆಲವು ತಾಯಿ ಮಕ್ಕಳು ಪರಸ್ಪರ ಗುಟ್ಟು ಮಾತನಾಡಿ ಕೊಳ್ಳಲು ,ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಅಮ್ಮಂದಿರು ಮಗ್ಗಿ ಬಾಯಿಪಾಠ  ಮಾಡಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸುವರು .ಕೋಪ ಬಂದಾಗ ಮಗಳ ತಲೆಗೆ ಕುಟ್ಟುವರು .ತಾಯಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಹತ್ತಿರ ಮಾಡಿದ ಶ್ರೇಯ ಹೇನಿಗೆ  ಸಿಗಬೇಕು .  ಪುನರಪಿ ಜನನ ಆಗಿ ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ  ಇದೇ ಹೇನು ಸಂಹಾರ ಕಾರ್ಯದ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಆಗುವುದು . 

  ಈ  ಕಾಟಕ್ಕೆ ಈಗ ಒಳ್ಳೆಯ ಔಷಧಿಗಳು ಬಂದಿವೆ .  ಪೆರ್ಮೆಥ್ರಿನ್ ನ ೧% ಲೋಷನ್ , ೧% ಲಿಂಡೇನ್ , ೦.೫% ಮ್ಯಾಲಾಥಿಯೊನ್ ಮತ್ತು  ೦.೫%  ಐವರ್ ಮೆಕ್ಟಿನ್ ಲೋಷನ್ ಇತ್ಯಾದಿ .ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಶಾಂಪೂ ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಒಣಗಿಸಿದ  ತಲೆಗೆ  ಹಚ್ಚಿ  ೧೦ ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ಬಿಟ್ಟು ಕೂದಲು ತೊಳೆಯ ಬೇಕು .ತಲೆಯನ್ನು  ಬಗ್ಗಿಸಿ  ತೊಳೆಯುವುದರಿಂದ  ಶರೀರಕ್ಕೆ ಔಷಧಿ  ಸೇರದಂತೆ ಮಾಡ ಬಹುದು . ಇವುಗಳಲ್ಲಿ  ಹೆಚ್ಚಿನ ಔಷಧಿಗಳು  ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು  ಸಂಪೂರ್ಣ ನಾಶ ಮಾಡವು ,ಆದುದರಿಂದ  ೧೦ ದಿನ ಬಿಟ್ಟು ಪುನಃ ಔಷಧಿ ಪ್ರಯೋಗ ಮಾಡುವುದು .ಕಣ್ಣಿನ ಒಳಗೆ ಔಷಧಿ ಹೋಗದಂತೆ ನೋಡಿ ಕೊಳ್ಳ ಬೇಕು .ಕಣ್ಣ ರೆಪ್ಪೆಗೆ ವ್ಯಾಸಲಿನ್ ಹಚ್ಚುವುದರಿಂದ  ಹೇನು ನಿವಾರಿಸ ಬಹುದು . 

ಮನುಷ್ಯರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹೇನುಗಳು ಬೇರೆ .ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹೇನು ನಮ್ಮ ತಲೆಗೆ ಬಾರದು ;ಆದರೂ ಸಾಕು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮೈಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ತಲೆಯಿಂದ ಬಿದ್ದ ಹೇನು ಮತ್ತು ಮೊಟ್ಟೆ ಇರ ಬಹುದು . ಮನುಜರ ಹೇನು ತಲೆಯಿಂದ ಹೊರ ಬಿದ್ದ ಕೆಲವು ಗಂಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವನ್ನು ಅಪ್ಪುವುದು . ನಮ್ಮ ಬಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೇನಿನ  ಮೊಟ್ಟೆ  ಇರುವುದರಿಂದ ಕುದಿಯುವ ಬಿಸಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಅದ್ದಬೇಕು . ಬಿಸಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಹಾಕ  ಬಾರದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು  ಡ್ರೈ ವಾಶ್  ಮಾಡಿ  ಎರಡು ವಾರ ಚೀಲದ ಒಳಗೆ ಇಡಬೇಕು . ಬಾಚಣಿಕೆ ಯನ್ನು ಸ್ವಚ್ಛ ವಾಗಿ ಇಡಬೇಕಲ್ಲದೆ ಒಬ್ಬರದ್ದು ಅವರೇ ಉಪಯೋಗಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ ,

ಬುಧವಾರ, ಜೂನ್ 9, 2021

ಏಳು ಸುತ್ತಿನ ಕೋಟೆ

              ಏಳು  ಸುತ್ತಿನ  ಕೋಟೆ 


ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ  ಆಗಾಗ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದ ಕತೆಯ ಪ್ರೋಟೋ  ಟೈಪ್ ,. ಏಳು  ಕೋಟೆಗಳ  ಒಳಗೆ  ಒಬ್ಬ  ರಾಜಕುಮಾರಿ  .  ಅವಳನ್ನು  ಗೆದ್ದು ಮದುವೆ ಯಾಗುವ  ಮನಸುಳ್ಳ  ಒಬ್ಬ  ರಾಜಕುಮಾರ  .ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿಗೆ  ಹೋಗುವ ದಾರಿ ಸುಗಮ  ಅಲ್ಲ . ಮೊದಲನೇ  ಕೋಟೆಯ  ಬಾಗಿಲಿನಲ್ಲಿ  ಒಬ್ಬಳು ಮುದುಕಿ .ಅವಳು ಕೇಳಿದ ಮೂರು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ  ಸರಿಯಾದ  ಉತ್ತರ ಕೊಟ್ಟರೆ  ಎರಡನೇ  ಕೋಟೆಯ  ಬಾಗಿಲು  ತೆರೆಯುವುದು .ಅಲ್ಲಿ  ಒಂದು  ಗಿಳಿ .ಅದು  ರಾಜಕುಮಾರನಿಗೆ ಒಂದು ಗುಪ್ತ ಸಂಕೇತ  ನೀಡುವುದು .ಅದನ್ನು  ಕಾವಲುಗಾರರಿಗೆ ಹೇಳಿದರೆ ಆರನೇ  ಬಾಗಿಲು ವರೆಗೆ ಹೋಗ ಬಹುದು . ಅಲ್ಲಿ  ಏಳು ಹಕ್ಕಿಯಗಳ  ಗೂಡುಗಳು, ಏಳನೇ ಹಕ್ಕಿಯ  ಕೊರಳೊಳಗೆ ಒಂದು ಮಣಿ . ಆ ಮಣಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿ  ಅಜ್ಜಿ ಹೇಳಿದ ಗುಪ್ತ ಸಂಕೇತ  ಹೇಳಿದರೆ  ರಾಜಕುಮಾರಿಯ  ದರ್ಶನ. 

ಇಂತಹದೇ  ಅನುಭವ ನನಗೆ ನಿನ್ನೆ ಆಯಿತು .ಎಲ್ಲರೂ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಎಂದು  ಇಂಟರ್ನೆಟ್  ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್  ಮೂಲಕ  ಹಣ ಕಳುಹಿಸಲು ಎಂದು ಯೂಸರ್  ನೇಮ್  ಮತ್ತು  ಪಾಸ್ ವರ್ಡ್  ಕ್ಯಾಪ್ ಚಾ   ಹಾಕಿದರೆ   ತೆರೆಯಲಿಲ್ಲ .ಬದಲಿಗೆ  ನಿಮ್ಮ  ಮೊಬೈಲ್ ಗೆ  ಬಂದ  ಲಾಗ್ ಇನ್  ಓ ಟಿ ಪಿ ಹಾಕಿರಿ ಎಂದಿತು .ಮೊಬೈಲ್ ನಲ್ಲಿ  ನಾನು  ಸಂದೇಶ  ಓದು ವಷ್ಟರಲ್ಲಿ  ಮೊಬೈಲ್ ದೀಪ ಅರಿತು .ಪುನಃ ಆನ್ ಮಾಡಿದಾಗ  ಮೊಬೈಲ್ ಪಿನ್ ಕೇಳಿತು .ಅದನ್ನು  ಹಾಕಿ ಮೆಸ್ಸೆಂಜರ್  ಗೆ  ಹೋಗಿ  ಓ ಟಿ ಪಿ ಕಾಪಿ ಮಾಡಲು  ಇನ್  ವ್ಯಾಲಿಡ್  ಎಂದು ಬರಲು  ಪುನಃ  ಸರಿಯಾಗಿ  ನೋಡಿ ಎಂಟರ್  ಮಾಡಲು  ನಿಮ್ಮ  ಸೆಶನ್  ಮುಗಿದಿದೆ ,ಪುನಃ  ಆರಂಭಿಸಿರಿ  ಎಂದು ಬಂತು . ಛಲ ಬಿಡದ  ತ್ರಿವಿಕ್ರಮನಂತೆ  ಮತ್ತೆ ಲಾಗ್ ಇನ್  , ಓ ಟಿ ಪಿ  ಯೆಲ್ಲಾ  ಆದಾಗ  ಮೊದಲನೇ  ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯಿತು . 

ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ  ಆಗಿ  ನಾನು ಕಳುಹಿಸ ಬೇಕಿದ್ದವರ  ಹೆಸರು ,ಅಕೌಂಟ್ ನಂಬರ್  ಮೊತ್ತ ಇತ್ಯಾದಿ ಹಾಕಿದಾಗ ಇದನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲು  ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ನಲ್ಲಿ ಸೆಕ್ಯೂರಿಟಿ  ಓ ಟಿ ಪಿ  ಆಪ್  ಡೌನ್ ಲೋಡ್ ಮಾಡಿರಿ ,ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿ  ಬರುವ ಸೆಕ್ಯೂರಿಟಿ ಕೋಡ್  ಎಂಟರ್ ಮಾಡಿರಿ ಎಂದು ಬಂತು .ಗೂಗಲ್ ಪೇ  ಯಲ್ಲಿ  ಆಪ್  ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿ  activate  ಮಾಡಲು  ಪುನಃ ಲಾಗ್ ಇನ್ ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಪಾಸ್ವರ್ಡ್  ಕೇಳಿತು .ಮುಂದೆ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಅವರೇ ಕೊಡುವ ಉಂಡು ಸಂದೇಶ ಅವರಿಗೆ  ಎಸ್  ಎಂ  ಎಸ್   ಮಾಡಲು ಹೇಳಿತು . ಆಮೇಲೆ ನಾವು ನಮ್ಮ ಪಾಸ್ ವರ್ಡ್ ಪುನಃ ಹಾಕಬೇಕು .ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸೆಕ್ಯೂರಿಟಿ  ಓ ಟಿ ಪಿ ಆಪ್ ನ  ಪಿನ್ ರಚಿಸುವ ಹಕ್ಕು ಬಂತು .ಅದನ್ನು ಎರಡು ಬಾರಿ ಹಾಕಿದಾಗ  ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್  ಸೈಟ್ ನಲ್ಲಿ  ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಗೆ  ಹೋಗಿ  ಅಲ್ಲಿ  ನಿಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ಗೆ  ಬಂದ  ಓ ಟಿ ಪಿ ಯನ್ನು validate  ಸೆಕ್ಯೂರಿಟಿ  ಅಪ್ ಪಿನ್ ಎಂಬ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ  ಎಂಟರ್ ಮಾಡಿದಾಗ  ಆಪ್ ಕಾರ್ಯ ನಿರತವಾಗುವುದು .ಆಮೇಲೆ  ನೀವು ರಚಿಸಿದ ಪಿನ್ ಹಾಕಿ ತೆರೆದು ಒಂದು ಸೆಕ್ಯೂರಿಟಿ ಓ ಟಿ ಪಿ ದಯಪಾಲಿಸು ಎಂದಾಗ ಬರುವ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು  ನಾವು ಇಂಟರ್ನೆಟ್  ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ಹಣ ಪಾವತಿ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಎಂಟರ್ ಮಾಡಿದಾಗ ಮಾತ್ರ  ಕೆಲಸ ಆಯಿತು . 

ಇದು ಎಲ್ಲಾ ನಮ್ಮ ಗಳಿಕೆಯ  ಸುರಕ್ಷಿತತೆ ಗೆ  ಎಂದು ಮಾಡಿದ್ದು ಆದರೂ ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ  ಸಂಕೀರ್ಣವೂ ,ನಮ್ಮಂತಹವರಿಗೆ  ಕಬ್ಬಿಣದ ಕಡಲೆಯೂ ಆಗಿ , ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಕೆಲಸ  ಮುಗಿಯುವಾಗ ತಲೆ ಚಿಟ್ಟು  ಹಿಡಿಯುವುದು

ಚಿಮಿಣಿ

  ಚಿಮಿಣಿ ದೀಪ 

                                  
Brass Antique Oil Lamp Or kerosene Lamp

ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಸೌಕರ್ಯ ಇರಲಿಲ್ಲ .ಹತ್ತು ಬುಡ್ಡಿ ದೀಪ ,ಎರಡು ಲಾಂಪ್ ಮತ್ತು ಒಂದೆರಡು ಲಾಟೀನು ಇರುತ್ತಿತ್ತು .ಪ್ರತಿ ದಿನ ಸಾಯಂಕಾಲ ಈ ದೀಪಗಳ ಬತ್ತಿ ಸರಿ ಮಾಡುವುದು ,ಎಣ್ಣೆ ತುಂಬಿಸುವುದು ,ಮತ್ತು ಲಾಂಪ್ ,ಲಾಟೀನುಗಳ ಗಾಜಿನ ಮಸಿ ಒರಸುವುದು ಒಬ್ಬರ ಕೆಲಸ . ಚಿಮಿಣಿ ಬುಡ್ಡಿಗಳ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾದರೆ ಸಣ್ಣ ಔಷಧಿ ಬಾಟಲಿನ ಮುಚ್ಚಳ ದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೆ ಮಾಡಿ ಬತ್ತಿ ಇಳಿಸಿ ಚಿಮಿಣಿ ದೀಪ ತಯಾರು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವು . ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಓದಲು ಇಂತಹ ಸಣ್ಣ ಚಿಮಿಣಿ ದೀಪಗಳು .ನಮ್ಮ ಮನೆ ತುಂಬಾ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದು ಇಬ್ಬರಿಗೆ ಒಂದರಂತೆ ಒಂದು ದೀಪ . 

  ನಾನು ಮತ್ತು ಅಕ್ಕ ಭಾಗ್ಯಲಕ್ಷ್ಮಿ ಒಂದು ದೀಪವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಷೇರ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆವು . ಅವಳು ಓದುವಾಗ ತನ್ನ ಬಳಿ ಕಾಪಿಟ್ಟ ಸಾಂತಣಿ ಪುಳಿಂಕೊಟ್ಟೆ ನನಗೂ ಕೊಟ್ಟು ತಿನ್ನುವಳು . ಇಬ್ಬರೂ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಓದುವೆವು .ನಾವು ಓದುತ್ತಿದ್ದುದು ನಮ್ಮ ಅರಿವಿಗೋ ಅಥವಾ ಹಿರಿಯರನ್ನು ಸಮಾಧಾನ ಪಡಿಸಲೋ ಎಂಬ ಸಂಶಯ ನನಗೆ ಈಗ ಬರುತ್ತಿದೆ .ಇಬ್ಬರೂ ಒಂದೇ ದೀಪದ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಓದುವಾಗ  ಕೊನ್ಫ್ಲಿಕ್ಟ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಟರೆಸ್ಟ್ ಬರುತ್ತದೆ . ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ದೀಪ ಅವಳ ಬಳಿಗೆ  ಹೆಚ್ಚು ಸರಿಸಿದ್ದಾಳೆ ;ನನಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ  ಎಂದು ಸಣ್ಣ ಜಗಳ ವಾದದ್ದು ಇದೆ .ಇಂತಹ ಅಧ್ಯಯನ ಕ್ರಾಸ್  ಲರ್ನಿಂಗ್  ಗೆ  ಕಾರಣ ವಾದದ್ದು  ಅನೇಕ ಬಾರಿ . ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಾನು ರನ್ನನ ಗಧಾ ಯುದ್ಧದ ,'ಆ ರವಮಂ ನಿರಸ್ತ ಘನ  ರವಮಂ ನಿರ್ಜಿತ ಕಂಠೀ ರವ ರವಮಂ ,ಕೋಪಾರುಣ ನೇತ್ರಮ್ ಕೇಳ್ದಾ    ನೀರೊಳಗಿದ್ದೂಬೆಮರ್ತನುರಾಗಪತಾಕಮ್"ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಬಾಯಿಪಾಠ ಮಾಡುವಾಗ ಅವಳು ' ಇಂಡಿಯ ಈಸ್ ರಿಚ್ ಕಂಟ್ರೀ ಇನ್ಹಬೀಟೆಡ್ ಬೈ ಪೂರ್ ಪೀಪುಲ್; ಟುಡೇಸ್  ಲುಕ್ಷುರಿ ಈಸ್  ಟುಮರೋಸ್ ನೆಸೇಸಿಟಿ" ಎಂದು ಎಕನಾಮಿಕ್ಸ್ ನೋಟ್ಸ್ ಕಂಠ ಪಾಟ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಮಾಡುವಳು .ಇದರಿಂದ ನನ್ನ ಪದ್ಯ ಅವಳಿಗೂ ಅವಳ ನೋಟ್ಸ್ ನನಗೂ ತಪ್ಪದೇ ಬರುವುದು , ನಮಗೆ ಬೇಕಾದ್ದು ಅಲ್ಲ.

ಚಿಮಿಣಿ  ದೀಪಗಳಿಗೆ  ಹಾತೆಗಳು ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ  ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು  ಬರುವವು . ಅವುಗಳ  ಮೃತ ಶರೀರ  ನಮ್ಮ ಪಠ್ಯ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಪುಟಗಳ  ಒಳಗಡೆ   ಶಾಶ್ವತ  ಸ್ಮಾರಕ ಪಡೆಯುವವು . ನೊಣಂಪ್ರತಿ ಎಂಬ  ಶಬ್ದ  ಹುಟ್ಟಿದ್ದೇ ಹೀಗೆ . ಇನ್ನುಳಿದ  ಕೀಟಗಳನ್ನು  ಹಲ್ಲಿಗಳು ಹೊಂಚು  ಹಾಕಿ  ತಿನ್ನುವುವು . ಇವುಗಳೆಲ್ಲ  ಜೀವಿಗಳ ನಡುವೆ  ನಮ್ಮ ಅನ್ಯೋನ್ಯ  ಬಾಳು .ಹಲವು ಬಾರಿ  ಚಿಮಿಣಿ ದೀಪದ  ಎದುರು  ಓದುವುದಕ್ಕೆ  ಕುಳಿತಲ್ಲಿಯೇ ನಿದ್ದೆ  ತೂಗಿ  ನಮ್ಮ ತಲೆ ಗೂದಲಿಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹಿಡಿದು  ವಾಸನೆ ಬರುವಾಗ   ಎಚ್ಚರ  ಆದದ್ದು ಇದೆ

ಸಂಜೆ ಹೊತ್ತು  ಒಂದು ದೀಪವನ್ನು  ಒಲೆಯ ಬೆಂಕಿಯ ಸಹಾಯದಿಂದ  ಹಚ್ಚಿ  ,ಮತ್ತೆ ಅದರ  ಬೆಳಕನ್ನು  ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಇತರ ದೀಪಗಳಿಗೆ  ಹಂಚುವುದು  ಜ್ನಾನವನ್ನು  ಒಬ್ಬರಿಂದ  ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ  ಪಸರಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುವುದು.ಬಚ್ಚಲು ಮನೆಗೊ ಹಿತ್ತಿಲಿಗೋ ಹೋಗುವಾಗ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಮ್ಮಿಣಿ ದೀಪ ,ಆದರೆ ದೀಪದ ಕೆಳಗೆ ಕತ್ತಲೆಯೇ .

ಭಾನುವಾರ, ಜೂನ್ 6, 2021

ಕೊಡೆ

                        ಕೊಡೆ 


       

THULU ORIPUGA-kavyasutha : ಪಣೊಲಿ,ಪಣೋರು ,ಗೊರಬೆ -panoli,panoru,gorabe                                          ಮಳೆ ಗಾಲ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ .ಕೊಡೆ ಗಳು ಹೊರಗೆ ಬಂದಿವೆ . 

ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ನಾವು ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದುದು ಗೊರಬೆ .ಮನೆ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಕಿರಿಂಜೆಲು ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದೆವು . ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಧ ಇದ್ದುವು .ಒಂದು ತೆಂಗಿನ ಓಲೆ (ಮಡಲು)ಯಿಂದ ಮಾಡಿದ್ದು .ನಾವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದುದು .ಅದರ ತಲೆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹುಂಜದಂತೆ ಒಂದು ಜುಟ್ಟು ಇರುತ್ತಿತ್ತು . ಇನ್ನೊಂದು ತಾಳೆ ಓಲೆಯಿಂದ ಮಾಡಿದುದು . ಹಿರಿಯರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದುದು. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವುದು ಇದುವೇ. ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಹತ್ತಿರ  ರಾಚು ಆಚಾರಿ ಎಂಬವರು ಇದ್ದರು.ಅವರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗೊರಬೆ ಹಣೆಯುತ್ತಿದ್ದು ನಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತಿದ್ದರು . ಜೋರಾಗಿ ಮಳೆ ಬರುವಾಗ ಕೊಡೆಗಿಂತ ಗೊರಬೆ ಉತ್ತಮ .ಕಡೇ ಪಕ್ಷ ಬೆನ್ನು ಬೆಚ್ಚಗೆ ಉಳಿಯುವುದು . 'ಮರಳಿ ಮಣ್ಣಿಗೆ 'ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಸರಸೋತಿಯದ್ದೋ  ಪಾರೋತಿಯದ್ದೋ ಮದುವೆ ದಿಬ್ಬಣ ವನ್ನು ಕಾರಂತರು ವರ್ಣಿಸುವಾಗ ಮಳೆಯಿಂದಾಗಿ  ಮದುವೆ ಮನೆಗೆ ತಲುಪುವಾಗ ಬೆನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒದ್ದೆಯಾಗದೆ ಉಳಿದದ್ದು ಎಂದು ಬರೆದ ನೆನಪು . ಶಾಲೆಗೆ ಕೂಡ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಮಕ್ಕಳು ಗೊರಬೆ ಧಾರಿ  ಗಳಾಗಿ  ಬರುತ್ತಿದ್ದರು . ನಮ್ಮ ಕಿವಿ ಗೊರಬೆಯ ಒಳಗೆ ಇರುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ  ಮತ್ತು ಮಳೆಯ ಶಬ್ದ ಎರಡೂ ಸೇರಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಭಾಗಶಃ  ಕಿವುಡ ರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವುದು .

 

ನೇಜಿ ನೆಡುವ ಸಮಯ ಎಲ್ಲರೂ ಸಾಲಾಗಿ ಬಾಗಿ ಗೊರಬೆಗಳ ಸಾಲು ತೇಲುತ್ತ ಇರುವಂತೆ ಕಾಣುವುದು. ಮಳೆ ಇಲ್ಲದ ಸಮಯ ಹುಣಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುತ್ತಿರುವ ದೃಶ್ಯ ಕೂಡಾ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುವುದು.
ಗದ್ದೆ ತೋಟಕ್ಕೆ ಹೋಗುವಾಗ ಗೊರಬೆ ಮರೆತು ಹೋದಾಗ ಹಠಾತ್ ಮಳೆ ಬಂದರೆ ಮುಂಡಿ ಎಲೆ ಸಿಕ್ಕಿದರೆ ಅದನ್ನೇ ತುಂಡು ಮಾಡಿ ತಲೆಗೆ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಬರುವುದು .

ಮುಂದೆ ಕೊಡೆ ಬಂತು . ನಮ್ಮ ಊರ ಮಳೆಗೆ ಕೊಡೆ ಮಾನಸಿಕ ರಕ್ಷಣಾ ಭಾವಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ .ಜೋರಾಗಿ ಗಾಳಿ ಮಳೆ ಬಂದರೆ ವರುಣನಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ರಕ್ಷಿಸದು .ಗದ್ದೆಯ ಹುಣಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಾಗ ಗಾಳಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಕೊಡೆ ಸಹಿತ  ಧರಾ ಶಾಯಿ ಯಾಗಿ ಮಾಡಿದ್ದು ಇದೆ . ಮಳೆಗೆ ಮೈಲು ಗಟ್ಟಲೆ ನಡೆದು ಶಾಲೆಗೆ ತಲುಪುವಾಗ ಕೆಲವು ದಿನ ಚಂಡಿ ಪುಂಡಿ . ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಮೂರು ನಾಲ್ಕು ದಿನವಾದರೂ ಹೆಡ್ ಮಾಸ್ತರು ನಮ್ಮ ಸ್ಥಿತಿ ಗಮನಿಸಿ ರಜೆ ಘೋಷಿಸುವರು .ನಮಗೆ ಭಾರೀ ಖುಷಿ . ತುಂಬಾ ದಿನಗಳ ರಜೆ ಬಂದಾಗ ಯಾವಾಗ ಶಾಲೆ ಶುರು ಆಗುವುದೊ ಎಂಬ ಚಿಂತೆ ,ಶಾಲೆ ಆರಂಭ ಆದ ಮೇಲೆ ರಜೆ ಯಾವಾಗ ಬರುವುದೋ ಎಂಬ ಯೋಚನೆ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅನಾದಿ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಇದ್ದದ್ದು .

ಕೊಡೆ ನಮಗೆ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ ಮಂಗಳೂರು ಅಡಿಕೆ ಬಂಡಸಾಲೆ ಯಿಂದ ಬರುವಾಗ ತರುತ್ತಿದ್ದುದು .ಅದರ ಬಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಲ್ವರ್ ಪೈಂಟ್ನಿಂದ ನಮ್ಮ ಹೆಸರು ಬರೆಸುತ್ತಿದ್ದರು .ನಮ್ಮ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸೊತ್ತು .ಈಗಿನಂತೆ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕೊಡೆ ಕೊಳ್ಳುವುದು ಇರಲಿಲ್ಲ . ಹಲವು ಭಾರಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸರ್ವೀಸ್ ಮಾಡುವುದು . ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸುದು .ಮಳೆಗಾಲ ಮುಗಿಯುತ್ತಲೇ ಆಟ್ಟ ಸೇರುವುದು .

ಮದುವೆ ದಿಬ್ಬಣದಲ್ಲಿ ಕೊಡೆ ಮುಖ್ಯ ವಸ್ತು .ನನ್ನ ಮದುವೆ ದಿನ ಅದನ್ನು ಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿತ್ತು . ಕಡೆಗೆ ಹುಡುಗಿಯ ಕೊಡೆಯನ್ನೇ ತತ್ಕಾಲ ತೆಗೆದು ಕೊಂಡೆವು .ಕೊಡೆ ಇಲ್ಲದ್ದ ಮಾಣಿಗೆ (ಗಂಡಿಗೆ) ಕೂಸಿನ (ಹುಡುಗಿಯ )ಕೊಡೆ .ಎಂಬುದು ಒಳ್ಳೆಯ ಪನ್ ಆಯಿತು .

ಎ ಜೆ ಗಾರ್ಡ್ನರ್  ಅವರ ಅಂಬ್ರೆಲ್ಲ ಮೋರಲ್ಸ್ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ದ ಲಲಿತ ಪ್ರಬಂಧ ಇದೆ .ಇದರಲ್ಲಿ ಸಮಾರಂಭ ,ಚರ್ಚ್ ಇತ್ಯಾದಿ ಗಳಿಗೆ  ಹೋಗಿ ವಾಪಾಸು ಬರುವಾಗ ಗಡಿಬಿಡಿ ಯಲ್ಲಿ  ನಾವು ನಮ್ಮ ಹಳೇ ಕೊಡೆ ಬದಲಿಗೆ ಇನ್ಯಾರದೋ ಹೊಸ ಕೊಡೆ ತಪ್ಪಿ ತೆಗೆದು ಕೊಳ್ಳುವುದು ,ನಂತರ ಅರ್ಧ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ನೋಡಿ "ಛೇ ತಪ್ಪಾಯಿತಲ್ಲಾ ,ಇದ್ಯಾರದೋ ಬೇರೆ ಕೊಡೆ "ಎಂದು ಕೊಂಡು ಪುನಃ ಹೋಗಿ ಮರಳಿಸುವಾ ಎಂದು ಆತ್ಮ ಸಾಕ್ಷಿ ಹೇಳುವುದು . ವಾಸ್ತವ ಪ್ರಜ್ನೆ" ನಾನು ಪುನಃ ಹೋಗುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ  ಇದರ ಯಜಮಾನ ಇನ್ಯಾರದೋ ಕೊಡೆ ತೆಗೆದು ಕೊಂಡು ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿರುವನು .ಇದು ನನಗೇ ಆಯಿತು.ನಾನು ಉದ್ದೇಶ ಪೂರ್ವಕ ಬದಲಿಸಿದ್ದು ಅಲ್ಲವಲ್ಲ .(ಯಾಕೆಂದರೆ ಇದು ಹೊಸ ಕೊಡೆ !)"ಎಂದು ಸಮಜಾಯಿಷಿ ನೀಡುವುದು .ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೊಸಾ ಕೊಡೆ ತೆಗೆದು ಕೊಂಡು ಹೋದರೆ ನಮ್ಮ ಮನಸು ಹೊರಗೆ ಇಟ್ಟ ಕೊಡೆ ಮೇಲೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಛತ್ರಿ ಚಿತ್ತರಾಗಿ ಭಾಗವಂತನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತೇವೆ .